Τα ίχνη της βίας

Πολωνία, 1983. Η χώρα συγκλονίζεται από την υπόθεση του Γκζέγκος Πσέμικ, μαθητή που ξυλοκοπήθηκε μέχρι θανάτου από την πολιτοφυλακή. Βασισμένη σε αληθινά γεγονότα, η ταινία ακολουθεί την ιστορία του μοναδικού μάρτυρα του ξυλοδαρμού, ο οποίος

εν μια νυκτί γίνεται ο νούμερο ένα εχθρός του κράτους. Το καταπιεστικό καθεστώς χρησιμοποιεί ολόκληρο τον μηχανισμό του - μυστικές υπηρεσίες, πολιτοφυλακή, Μέσα ενημέρωσης και δικαστήρια - ώστε να στριμώξει τον ίδιο και άλλους ανθρώπους σχετικούς με την υπόθεση, όπως τους γονείς του, αλλά και τη μητέρα του Γκζέγκος Πσέμικ.

Δικαστικό θρίλερ με φόντο την αληθινή ιστορία που οδήγησε σε ένα από τα μεγαλύτερα πολιτικά σκάνδαλα της κομμουνιστικής περιόδου. Η πρόταση της Πολωνίας για τα Όσκαρ ξεχώρισε στο Φεστιβάλ Βενετίας, διανύοντας την απόσταση ανάμεσα στην αστυνομική βία και την αντικειμενική αλήθεια.

Σημείωμα σκηνοθέτη Γιαν Ματουζίνσκι

Η κάθε ταινία είναι ένα περίεργο είδος καθρέφτη. Μπορεί να βουτήξει βαθιά στην ψυχή κάποιου. Είτε του κεντρικού χαρακτήρα, είτε του θεατή. Ο καθένας μπορεί να δει κάτι διαφορετικό στον καθρέφτη και αυτή είναι η μαγεία του κινηματογράφου. Αυτή την ελευθερία έχουμε ανάγκη. Ο Γκζέγκος Πσέμικ νοιάστηκε για την ελευθερία του όταν οι αστυνομικοί τού ζήτησαν την ταυτότητά του στις 12 Μαΐου 1983. Ήξερε ότι δεν ήταν υποχρεωμένος να τους τη δείξει, γιατί ο στρατιωτικός νόμος είχε ήδη ανασταλεί. Οπότε δεν το έκανε.

Κανείς δεν ξέρει ποιος έριξε την τελική, θανατηφόρα γροθιά που τον σκότωσε. Είναι καφκικό και ταυτόχρονα θυμίζει πολλές σύγχρονες περιπτώσεις. Ο μόνος λόγος που αποκαλύφθηκε αυτή η ιστορία είναι ότι υπήρχε αυτόπτης μάρτυρας.

Η ταινία μού έδωσε την ευκαιρία να εξετάσω διαφορετικές πλευρές του κομμουνιστικού καθεστώτος στην Πολωνία τη δεκαετία του '80. Αυτός είναι ένας πραγματικά πολυεπίπεδος καθρέφτης. Και πρέπει να προσπαθήσουμε να μην τον σπάσουμε. Μόνο αν θυμόμαστε, μπορούμε να διατηρήσουμε την ελπίδα για κάτι να μην ξανασυμβεί.