Hamnet

Σύνοψη: Αγγλία, 1580. Ο φτωχός δάσκαλος λατινικών Γουίλιαμ Σέξπιρ και η ανοιχτόμυαλη Άγκνες βιώνουν έναν παθιασμένο δεσμό που οδηγεί σε γάμο. Θα αποκτήσουν τρία παιδιά και όσο εκείνος καταξιώνεται επαγγελματικά στη θεατρική σκηνή του μακρινού Λονδίνου, εκείνη αναλαμβάνει μόνη της την οικογένειά τους.

Ένα τραγικό γεγονός κλονίζει τον άλλοτε ισχυρό δεσμό τους, όμως αυτή η κοινή εμπειρία θα γίνει ο σπόρος για τον Αμλετ, το διαχρονικό αριστούργημα του Σέξπιρ.

Άποψη: Μετά τον Ερωτευμένο Σέξπιρ (1998) για τον μυθοπλαστικό ερωτικό δεσμό που γέννησε τον Ρωμαίο και Ιουλιέτα, το αρχετυπικό love story του παγκόσμιου θεάτρου, η βραβευμένη με Όσκαρ, Κλόι Ζάο, μας συστήνει τον παντρεμένο με τρία παιδιά Σέξπιρ και την σύζυγό του Άγκνες (Αν) Χάθαγουει, ενώ παλεύουν να διαχειριστούν το πένθος από τον θάνατο λόγω πανώλης του 11χρονου Άμνετ και την γέννηση της τραγωδίας Άμλετ.

Πολλοί θεωρητικοί του θεάτρου  αλλά και συγγραφείς, όπως ο Τζέιμς Τζόις, συμφωνούσαν με αυτή την θεωρία για το πώς προέκυψε ο Άμλετ, τέσσερα χρόνια μετά την τραγική απώλεια ενώ άλλοι εικάζουν πως εμπνεύστηκε από την μεσαιωνική μυθολογία.

Όπως και αν έχει, το ομώνυμο βιβλίο της Μάγκι Ο Φάρελ, best seller του 2020, στο οποίο βασίστηκε η ταινία και διασκεύασε η συγγραφέας με την Ζάο, παίρνει ως δεδομένη την σύνδεση σε ένα ιστορικό μελόδραμα που δύσκολα θα αφήσει τους θεατές ασυγκίνητους. Ποιητικό, σχεδόν ελεγειακό στο πρώτο του μέρος, όπως μας έχει συνηθίσει η σκηνοθέτρια με τις χαμηλότονες ταινίες της, The Rider και Nomadland (αφήνουμε σαφώς έξω ως μια κακή παρένθεση τους Eternals της Marvel), φυσιολατρικό και εσωτερικό, πετυχαίνοντας εύστοχα να μετασχηματίσει σε εικόνα την εσωτερική γραφή της συγγραφέως με τους συνεχείς μονολόγους, μας στήνει όλη την εποχή και την ιστορία.

Ένας δάσκαλος και θεατρικός συγγραφέας που λείπει συνεχώς στο Λονδίνο για τις παραστάσεις του, ενώ αγαπά με τον τρόπο του την οικογένεια του και μια σύζυγος δυναμική που καλείται να μεγαλώσει μόνη της την οικογένεια αλλά και να διαχειριστεί τις δυσκολίες, όπως το ξέσπασμα της πανώλης στα τέλη του 16ου αιώνα που ταλάνιζε την Ευρώπη.

Δύο διακριτοί εμφυλοι ρόλοι στην ελισαβετιανή Αγγλία. Ατμοσφαιρικό, με φυσικά χρώματα στους εξωτερικούς χώρους και σκούρα, σχεδόν δυσοίωνα στους εσωτερικούς από τον σπουδαίο διευθυντή φωτογραφίας Λούκας Ζαλ, σταθερό συνεργάτη του Πάβελ Παβλικόφσκι, που ξέρει να κατευθύνει την κάμερα από την απέραντη φύση στο κοντινό ενός ρημαγμένου προσώπου.

Στο δεύτερο μέρος η Ζάο εμπνέεται περισσότερο από το σπιλμπεργκικό δράμα, με τον Σπίλμπεργκ να είναι παραγωγός της ταινίας (όπως και ο Σαμ Μέντες), καθώς προχωρά σε ένα πιο λαϊκό, πιο ευρύ, όχι τόσο εσωτερικό, αντιθέτως έντονα συναισθηματικό σχεδόν μελό δράμα, που πατάει πάνω σε αρχετυπικές εικόνες. Η τελευταία σεκάνς με το ανέβασμα του Άμλετ είναι σαν να αποτελεί όλη την πεμπτουσία της ταινίας που σταδιακά χτιζόταν για μια σκηνή συναισθηματικής αντιστροφής μιας παρόμοιας σκηνής στο Perfume του Τομ Τίκβερ.

Όλο φτιάχτηκε για να τονιστεί η διαχείριση του πόνου, της απώλειας και η ανάγκη να πιστέψεις σε κάτι που σε συγκρατεί από την αυτοχειρία και την παραίτηση. Για τον Σέξπιρ μπορεί να είναι η τέχνη του και για την Άγκνες η μνήμη. Τέχνη και μνήμη είναι δύο δεσπόζουσες αξίες στην ζωή των δύο ανθρώπων με την Ζάο να εστιάζει περισσότερο στην Άγκνες ακριβώς επειδή την ξέρουμε λιγότερο.

Η Τζέσι Μπάκλεϊ σε μια σπαρακτική ερμηνεία, μια από τις καλύτερες ερμηνείες των τελευταίων αρκετών χρόνων, άξια να πάρει όλα τα Όσκαρ μόνη της, καθώς και μόνο αυτό να ήταν καλό στην ταινία, θα άξιζε να την δούμε. Ο Πολ Μέσκαλ, πιο εσωστρεφής ερμηνευτικά, δείχνει έναν άντρα που παλεύει με τα συναισθήματα του και την δημιουργικότητα του, με την μεγάλη του ερμηνευτική στιγμή να έρχεται στο τέλος, στον Άμλετ, τον ήρωα που αναρωτιόταν «Να ζει κανείς ή να μην ζει», με τον Άμνετ να αναρωτιέται σε αυτές τις δύο ώρες για την αξία της ζωής, το νόημα της και τον ρόλο της τέχνης μέσα σε αυτό.

Η Ζάο χειρίζεται έξυπνα όλες τις αντιθέσεις της ταινίας και παρότι θα την προτιμούσαμε πιο συνεπή στο ποιητικό και όχι στο φωναχτό δράμα, δεν μπορούνε να αρνηθούμε ότι είναι από τις μεγάλες ταινίες της χρονιάς.