Ντάνιελ Ντέι Λιούις: «Δεν θα μπορούσα να γυρίσω το My Left Foot σήμερα»

Ο Daniel Day-Lewis δεν εμφανίζεται συχνά. Όταν όμως το κάνει, η σιωπή που τον περιβάλλει μοιάζει να παίρνει τη μορφή στοχασμού. Στην πρόσφατη εμφάνισή του στο BFI Southbank για μια συνομιλία με τον κριτικό Mark Kermode, ο τριπλά βραβευμένος με Όσκαρ ηθοποιός — «There Will Be Blood», «Lincoln», «My Left Foot» — αναφέρθηκε στο τελευταίο με τρόπο που άγγιζε περισσότερο τη φιλοσοφία παρά τη νοσταλγία.
«Σίγουρα δεν θα μπορούσα να κάνω αυτή την ταινία σήμερα» 

ΣΧΕΤΙΚΑΑνεμώνη

Το «Αριστερό μου Πόδι» (1989) υπήρξε κάτι περισσότερο από μια ερμηνεία· ήταν μια πράξη μεταμόρφωσης. Ο Day-Lewis ενσάρκωσε τον Ιρλανδό συγγραφέα Christy Brown, ο οποίος γεννήθηκε με εγκεφαλική παράλυση και μπορούσε να κινεί μόνο το αριστερό του πόδι. Ο ίδιος εξήγησε ότι, ήδη τότε, η απόφασή του να αναλάβει τον ρόλο ήταν «ήδη αμφισβητήσιμη».
«Οι άνθρωποι με αναπηρία στο κέντρο αποκατάστασης του Δουβλίνου όπου προετοιμαζόμουν μου είπαν ότι δεν πίστευαν πως έπρεπε να το κάνω. Είπα: “Καταλαβαίνω τι λέτε, αλλά πιστεύω πως είναι μια σημαντική ιστορία, και ίσως να μπορέσει να γίνει αν το κάνω εγώ.” Ήταν μια μάλλον εύθραυστη δικαιολογία για κάτι που απλώς ήθελα πολύ να κάνω», παραδέχτηκε.

Η δήλωση έρχεται σε μια εποχή όπου η συζήτηση για την «αυθεντικότητα» των ρόλων έχει φτάσει στο απόγειό της. Στον 21ο αιώνα, η πίστη στην αυθεντικότητα των εκπροσωπήσεων έχει μετατραπεί σε μια νέα ηθική νόρμα: ο ομοφυλόφιλος πρέπει να παίζεται από ομοφυλόφιλο, ο ανάπηρος από ανάπηρο, ο τρανς από τρανς. Όμως, όπως ο ίδιος υπαινίσσεται, αυτή η «καθαρότητα» περιορίζει την ίδια τη φαντασία.. Ο Day-Lewis, γνωστός για τη μεθοδική του προσέγγιση, ζούσε κυριολεκτικά ως Christy Brown: το συνεργείο τον τάιζε, τον μετέφερε, κι εκείνος παρέμενε στο αμαξίδιο ακόμη και εκτός γύρισμα. Αυτή η απόλυτη αφοσίωση θεωρείται σήμερα «αμφιλεγόμενη» — τότε, όμως, ήταν η επιτομή της τέχνης.

Ο Sean Penn το είχε εκφράσει πριν λίγες ημέρες με τον δικό του ωμό τρόπο: «Το “Milk” ήταν η τελευταία φορά που πέρασα καλά σε γύρισμα. Δεν θα μπορούσε να συμβεί σήμερα. Ζούμε σε μια εποχή υπερβολής· μια δειλή και άτεχνη πολιτική απέναντι στη φαντασία»

Το «My Left Foot» παραμένει ένα μνημείο υποκριτικής τόλμης. Αν είχε γυριστεί σήμερα, πιθανότατα δεν θα ξεπερνούσε ούτε την πρώτη ανάγνωση σεναρίου. Όμως ο Day-Lewis το έκανε, τότε που το σινεμά επέτρεπε ακόμα στους ηθοποιούς να φαντάζονται, να ρισκάρουν και —κυρίως— να υποδύονται.