Ο λόγος που ο Ντέιβιντ Λιντς άλλαξε για πάντα τον τρόπο που βλέπουμε τηλεόραση

Έχει περάσει μισός χρόνος από τότε που ο Ντέιβιντ Λιντς την έκανε από τον κόσμο μας έχοντας αφήσει ως παρακαταθήκη τους κόσμους που δημιούργησε μέσα από ένα έργο που αποτελείται από ταινίες, εικαστικά έργα, μουσική και μια τηλεοπτική σειρά που άλλαξε την τηλεόραση. Με σχεδόν τρεις δεκαετίες να μεσολαβούν ανάμεσα στις δύο πρώτες σεζόν του “Twin Peaks” (1990-1991) και του “Twin Peaks: The Return” (2017) και με μια ταινία να παρεμβάλλεται (“Twin Peaks: Fire Walk with Me”, 1992), o “ύποπτος κόσμος του Τουίν Πικς” (όπως αποδόθηκε στα ελληνικά) έχει γοητεύσει, παραξενέψει, αιχμαλωτίσει και εμπνεύσει κοινό, κριτικούς και μεταγενέστερους δημιουργούς με τρόπους που ίσως κανένα άλλο τηλεοπτικό προϊόν δεν έχει καταφέρει μέχρι σήμερα.

Ας ξεκινήσουμε, όμως, από την παραδοχή ότι το “Twin Peaks”, όπως και ό,τι άλλο ξεπήδησε από το μυαλό ενός από τους πιο αντισυμβατικούς καλλιτέχνες που γνώρισε ο πλανήτης, είναι μια love or hate περίπτωση. Το περίεργο εδώ είναι ότι ακόμα και όσοι ανήκουν στο πρώτο στρατόπεδο δεν θα διστάσουν να αναλύσουν επί μακρόν τις αδυναμίες ή τις αστοχίες π.χ. της δεύτερης σεζόν ή τις αμήχανες, στα όρια της απόγνωσης, στιγμές του “The Return”. Το ακόμα πιο αξιοπερίεργο είναι ότι σε αντίθεση με την αντίδραση που έχουμε πλέον σε prestige τηλεοπτικές σειρές που δεν εκπληρώνουν τις προσδοκίες μας (π.χ. “Game of Thrones”, “Lost”), οι λάτρεις του “Twin Peaks” δεν το αποκηρύσσουν ούτε σπεύδουν να ακυρώσουν τη συνεισφορά του επειδή δεν έμειναν π.χ. ικανοποιημένοι από το φινάλε.

Κι ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι ίσως η ουσία του έργου του Λιντς. Ο κόσμος του Twin Peaks ήταν ένας κόσμος που έφτιαξε με σκοπό να βυθίσει τους θεατές μέσα του και, όπως κάθε κόσμος (πόσο μάλλον κι αυτός που αποκαλούμε πραγματικός), έτσι κι αυτός εμπεριέχει στοιχεία και πτυχές που δεν μπορούμε να κατανοήσουμε πλήρως. Το να μπεις για τα καλά στο Twin Peaks σημαίνει να συμμεριστείς αυτή την παραδοχή και να τη βιώσεις, όχι με έναν λογικό αλλά με ενστικτώδη τρόπο. Ο Λιντς πίστευε βαθιά στη δύναμη του ανθρώπινου ενστίκτου και γι’ αυτό δεν μπήκε ποτέ στη διαδικασία να εξηγήσει τι ακριβώς είναι το κόκκινο δωμάτιο ή ποιος σκότωσε τελοσπάντων τη Λόρα Πάλμερ. Το ότι κάποτε υπήρξε μια τηλεοπτική σειρά που δεν την ένοιαζαν οι απαντήσεις φαντάζει σχεδόν απίθανο σήμερα. Το γεγονός ότι “απέδειξε ότι υπάρχουν κι άλλοι τρόποι να αφηγηθείς μια ιστορία στην τηλεόραση”, όπως έχει πει ο Ντέιμον Λίντελοφ, δημιουργός των “Lost” και “The Leftovers” είναι αδιαμφισβήτητο.

Παρότι η σειρά ακυρώθηκε με συνοπτικές διαδικασίες μετά τη δεύτερη σεζόν της, στα χρόνια που ακολούθησαν μπορούσε κανείς να διακρίνει το αποτύπωμά της σε σειρές όπως το “The X Files” ή το “Carnivale”. Όταν περάσαμε πλέον στην εποχή της prestige τηλεόρασης, η επιρροή της είναι λιγότερο ή περισσότερο φανερή σε εμβληματικές σειρές όπως το “Six Feet Under”, το“Hannibal”, το “Mad Men” και, φυσικά, την πρώτη σεζόν του “True Detective”.

Κι έτσι φτάνουμε στο 2017, όταν το “Twin Peaks: The Return”, η τρίτη σεζόν της σειράς, ήταν πλέον γεγονός, και παρότι δεν έσπασε τα κοντέρ της τηλεθέασης, σπαζοκεφάλιασε τους θεατές που ανέπτυσσαν διαφορετικές θεωρίες με κάθε επεισόδιο, μας χάρισε μία ώρα τηλεόρασης που δύσκολα θα ξαναδούμε (“Part 8”), ενώ ανακηρύχθηκε και καλύτερη ταινία (ναι, ταινία!) της χρονιάς από το Cahiers du Cinema.

Και μόνο η ύπαρξη του “The Return” θεωρείται από πολλούς ένα είδος θαύματος, καθώς το 2017 είχαμε περάσει επισήμως από την εποχή της prestige στην περίοδο της λεγόμενης peak TV, όταν η ποσότητα είχε πάρει πλέον κεφάλι από την ποιότητα. Σήμερα, που η τηλεοπτική παραγωγή έχει πλέον μειωθεί αισθητά, μπορεί να ελπίζει κανείς στην εμφάνιση μιας σειράς που θα προκαλέσει τομή στο μέσο στον βαθμό που το κατάφερε το “Twin Peaks”; Όλα δείχνουν ότι, δυστυχώς, κάτι αντίστοιχο με το “Twin Peaks” θα θεωρούνταν ρίσκο σήμερα, ενώ με τους streaming παρόχους να δηλώνουν δημοσίως ότι δεν βγάζουν τα έξοδά τους, όπως ανακοίνωσε πρόσφατα το Apple TV+, δεν μπορεί παρά να υποθέσει κανείς ότι το “The Return” ή ακόμα και η πρώτη σεζόν του “Twin Peaks” μάλλον θα έτρωγαν άκυρο εάν έπεφταν τώρα στο τραπέζι, ακόμη κι αν βρισκόταν από πίσω τους ένας δημιουργός με το βιογραφικό του Lynch.

Με λίγα λόγια, κάθε πράγμα στον καιρό του λέει ο σοφός λαός και εμείς λέμε ότι ήμασταν τυχεροί που ζούμε στο ίδιο timeline που το “Twin Peaks” άλλαξε μια για πάντα την τηλεόραση. Και μπορεί να παραμείνει αναντικατάστατο, όπως ο δημιουργός του, αλλά απέδειξε ότι η μικρή οθόνη χωράει ανεξήγητα μυστήρια, εφιάλτες, αλλά και στιγμές ασύλληπτης ομορφιάς.