38o Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου: Άρχισε τις αποκαλύψεις

Tο 38o Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου ξεκινά την Πέμπτη 20 και ολοκληρώνεται την Τετάρτη 26 Νοεμβρίου 2025.

ΣΧΕΤΙΚΑ6 ρεβιζιονιστικά γουέστερν στο Μιχάλης Κακογιάννης

Μέρος του προγράμματος της φετινής διοργάνωσης, που φιλοξενείται στους κινηματογράφους Cinobo Οπερα 1, Νιρβάνα Cinemax 2 και Studio New Star Art Cinema, ανακοινώθηκε  από τον Καλλιτεχνικό Διευθυντή του φεστιβάλ, Νίνο Φένεκ Μικελίδη, στη Συνέντευξη Τύπου που διοργάνωσε το Πανόραμα στο Ινστιτούτο Γκαίτε Αθηνών (Goethe-Institut), ενώ στο πάνελ συμμετείχαν ο Διευθυντής Πολιτιστικών Προγραμμάτων του Goethe-Institut Athen και των Ινστιτούτων της Περιφέρειας Ι της Ευρώπης, Μαρκ - Αντρέ Σμάχτελ, ο Ακόλουθος Οπτικοακουστικών Μέσων του Γαλλικού Ινστιτούτου Ελλάδος, Εμέ Μπεσόν, και o Υπεύθυνος Αγοράς και Εκπαιδευτικών Δράσεων, σκηνοθέτης Βασίλης Μαζωμένος.

O Νίνος Φένεκ Μικελίδης ανακοίνωσε σημαντικές εκδηλώσεις πριν την επίσημη έναρξη του Φεστιβάλ:

Την προβολή της κλασικής βωβής ταινίας «Judex» του Λουί Φεγιάντ, με αφορμή τα 100 χρόνια από το θάνατό του. Ταινία διάρκειας 6 ωρών και 23 λεπτών, που θα προβληθεί το Σάββατο 15 Νοεμβρίου, στις 5 μ.μ. στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας, με ζωντανή μουσική, από 5μελή μπάντα -συμμετέχουν οι μουσικοί Μιχάλης Νιβολιανίτης (πιάνο, κρουστά, electronics), Βασίλης Τζαβάρας (κιθάρα, loops, πλήκτρα), Μιχάλης Καταχανάς (βιολί), Στέφανος Ψαραδάκης (κρουστά, electronics) και Κώστας Βαζούρας (σαξόφωνο, φλάουτο). Με είσοδο 10 ευρώ, στην οποία συμπεριλαμβάνεται ημίωρο διάλειμμα με τη δωρεάν προσφορά καφέ ή αναψυκτικού και σνακ.

Την έκθεση ζωγραφικής με θέμα «Γυναικείες μορφές σε τέσσερις ταινίες του Παντελή Βούλγαρη». Τα έργα βασίζονται στα φιλμ «Το προξενιό της Αννας», «Τα Πέτρινα Χρόνια», «Νύφες», «Μικρά Αγγλία», και φιλοτεχνήθηκαν από 8 ζωγράφους (4 γυναίκες και 4 άντρες), αποφοίτους της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, υπό την επιμέλεια του ομότιτλου καθηγητή και ζωγράφου Γιάννη Ψυχοπαίδη, Τα εγκαίνια της έκθεσης θα γίνουν την Τρίτη 18/11 ενώ η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι και την Κυριακή 7/12 στον εκθεσιακό χώρο του 1ου ορόφου του Ιδρύματος Μιχάλης Κακογιάννης (Πειραιώς 206, Ταύρος). | Η έκθεση θα είναι ανοικτή καθημερινά, 18.00 - 22.00, με ελεύθερη είσοδο για το κοινό. | Συμμετέχουν οι εικαστικοί Βιργινία Αξιώτη, Αλέξανδρος Βέργης, Δημήτρης Κατσούδας, Ιβάν Μαστερόπουλος, Βασίλης Παφίλης, Δέσποινα Φλέσσα, Δήμητρα Χανιώτη, Κατερίνα Χριστοπούλου

Αφιέρωμα: Ο κινηματογράφος της Βαϊμάρης

«Από την ίδρυση του το 1988, το Πανόραμα είχε και εξακολουθεί να έχει στόχο του την προώθηση βασικά του ευρωπαϊκού κινηματογράφου, τόσο του σύγχρονου όσο και της παράδοσής του -συμπεριλαμβανομένου του ελληνικού- καθώς και τη δημιουργία και προβολή αφιερωμάτων σε προσωπικότητες και σύγχρονα, επίκαιρα θέματα. Η επικαιρότητα είχε πάντα ξεχωριστή αντιμετώπιση: ρατσισμός, διαφθορά, πόλεμος, λογοκρισία, διαφορετικότητα, το μέλλον μέσα από την επιστημονική φαντασία, και πολλά άλλα. Στις μέρες μας λοιπόν τι πιο επίκαιρο από την άνοδο της Ακροδεξιάς και την εμφάνιση αυταρχικών ηγετών (αντιστοίχως με τη δεκαετία του ‘30 που οδήγησαν σε εθνικοσοσιαλιστικά κόμματα με δικτάτορες όπως οι Χίτλερ, ο Μουσολίνι και ο Φράνκο).»

«Ετσι προέκυψε το κύριο φετινό μας αφιέρωμα στις ταινίες της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης, από το 1919 μέχρι το 1933, τις οποίες ο Σίγκφριντ Κρακάουερ πολύ σωστά περιέγραψε «Από τον Καλιγκάρι στον Χίτλερ», στο ομώνυμο βιβλίο του. Οι προβολές 9 εκ των πιο αντιπροσωπευτικών ταινίων της περιόδου συνοδεύονται από μια σημαντική ημερίδα την παραμονή έναρξης του Φεστιβάλ, Τετάρτη 19 Νοεμβρίου από τις 16.00 έως τις 19.30, στο Ινστιτούτο Γκαίτε. Στην Ημερίδα, κατά την οποία θα συζητηθεί η σχέση της τότε περιόδου και του κινηματογράφου της με τη σημερινή πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη και όχι μόνο, θα πάρουν μέρος ο Rainer Rother, πρώην καλλιτεχνικός διευθυντής της Γερμανικής Ταινιοθήκης - Μουσείου Κινηματογράφου & Τηλεόρασης, ο Rudiger Suschsland, κριτικός κινηματογράφου και σκηνοθέτης των ντοκιμαντέρ «From Caligari to Hitler: German Cinema in the Age of the Masses» και «Το Χόλιγουντ του Χίτλερ», ο Γεράσιμος Γουζέλης, καθηγητής Επιστημολογίας και Κοινωνιολογίας της Γνώσης στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, ο Στέλιος Κούλογλου, δημοσιογράφος, και εγώ, ως Διευθυντής του φεστιβάλ. Τόσο το Αφιέρωμα όσο κι η Ημερίδα τελούνται σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Goethe Αθηνών.»

Στο πλαίσιο του αφιερώματος θα προβληθούν οι ταινίες:

Der Letzte Mann (Ο Τελευταίος των Ανθρώπων) - F. W. Murnau

Dr. Mabuse, Der Spieler - Part 1 (Δρ. Μαμπούζε, ο Παίκτης - 1ο μέρος) - Fritz Lang

M - Eine Stadt Sucht Einen Morder (Μ - Ο Δράκος του Ντίσελντορφ) - Fritz Lang

Pandora's Box (Το κουτί της Πανδώρας) - Georg Wilhelm Pabst

The Blue Angel (Ο Γαλάζιος Αγγελος) - Josef von Sternberg

Das Cabinet Des Dr. Caligari (Το εργαστήρι του Δρ. Καλιγκάρι) - Robert Wiene

Die Dreigroschenoper (Η Οπερα της Πεντάρας) - Georg Wilhelm Pabst

Schatten - Eine Nachtliche Halluzination (Warning Shadows) - Arthur Robison

και η ταινία «From Caligari To Hitler: German Cinema In The Age Of The Masses» του Ρούντιγκερ Σούσλαντ, ένα σύγχρονο ντοκιμαντέρ που αποτελεί μια σημαντική έρευνα και καταγραφή του κινηματογράφου και κοινωνικοπολιτικού πλαισίου της Γερμανίας της δεκαετίας του '30.

Συλλεκτική έκδοση «Ο κινηματογράφος της Βαϊμάρης (1919-1933): Προοίμιο ενός εφιαλτικού κόσμου»

Το Πανοράμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου, σε συνεργασία με την Πανελλήνια Ενωση Κριτικών Κινηματογράφου συνοδεύουν το αφιέρωμα με την συλλεκτική έκδοση «Ο Κινηματογράφος της Βαϊμάρης (1919-1933): Προοίμιο Ενός Εφιαλτικού Κόσμου», μια συλλογική πρόταση μελέτης μιας ολόκληρης καθοριστικής εποχής του ευρωπαϊκού σινεμά μέσα από δεκαοχτώ εμβληματικές ταινίες του, υπό το πρίσμα του ιστορικού, πολιτικού και πολιτισμικού αποτύπωματός τους.

Ο γενικός επιμελητής της έκδοσης, Χρήστος Σκυλλάκος υπογράμμισε το υψηλό επίπεδο κριτικού στοχασμού και συνοχής της έκδοσης, στάθηκε στη σημασία ο κινηματογράφος να μην περιορίζεται στις προβολές, αλλά να συνοδεύεται από ερμηνεία, θεωρητική διερεύνηση και κριτικό λόγο, από εκδόσεις ειδικά επιμελημένες γι’ αυτόν. Επεσήμανε, επίσης, ότι η ερμηνεία του κινηματογράφου προϋποθέτει πάντα μια σύνθεση ανάμεσα στην αισθητική και την ιστορική πραγματικότητα. Το καίριο ερώτημα, είπε, δεν είναι μόνο τι βλέπουμε, αλλά γιατί παράγεται αυτό που βλέπουμε – μια ερώτηση που οφείλουμε να θέτουμε κάθε φορά απέναντι σε κάθε πολιτιστικό προϊόν. Τόνισε πως ο κινηματογράφος της Βαϊμάρης έδειξε ότι η τέχνη μπορεί να προεικονίσει και να φωτίσει τις πιο κρίσιμες όψεις της εποχής της, αποδεικνύοντας ότι η σχολαστική και καχύποπτη, ίσως, μελέτη του πολιτισμού, στο εδώ και τώρα, ίσως να μας προσφέρει την ευκαιρία να τον κατανοήσουμε και, ενδεχομένως, να τον προστατεύσουμε.

Η συνολική πλαισίωση και επιμέλεια της έκδοσης, η ανθολόγηση των κειμένων, το προλογικό σημείωμα και η ιδέα του εξωφύλλου είναι του Χρήστου Σκυλλάκου, κριτικού κινηματογράφου και αντιπροέδρου της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών κινηματογράφου (Π.Ε.Κ.Κ.), ενώ την εισαγωγή υπογράφει ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Πανοράματος Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου, Νίνος Φένεκ Μικελίδης. Κείμενά τους συνεισφέρανε τα μέλη της Π.Ε.Κ.Κ.: Καλλίτσα Βλάχου, Γιάννης Ν. Γκακίδης, Γιάννης Γκροσδάνης, Ηρακλής Καραμπάτος, Δημήτρης Κεχρής, Δήμητρα Κυρίλλου, Βασίλης Μάλτας, Νίνος Φένεκ Μικελίδης, Πάρις Μνηματίδης, Δημήτρης Μπάμπας, Κωνσταντίνος Μπλάθρας, Αλέξανδρος Παπαγεωργίου, Γιώργος Παπαδημητρίου, Καλλιόπη Πουτούρογλου, Γιάννης Ραουζαίος, Ζωή-Μυρτώ Ρηγοπούλου, Χρήστος Σκυλλάκος, Γιάννης Φραγκούλης.