Ο Βιμ Βέντερς αποσύρει το “Wrong Move”. Mια καθυστερημένη συγγνώμη στη Ναστάζια Κίνσκι

Είναι πολύ σπάνιο το φαινόμενο ένας από τους σημαντικότερους εν ζωή Ευρωπαίους σκηνοθέτες να αποφασίζει ξαφνικά να εξαφανίσει από την κυκλοφορία μια ταινία του μισού αιώνα μετά την πρεμιέρα της. Ακόμη πιο σπάνιο είναι να το κάνει επειδή η πρωταγωνίστριά της το ζητά επί δεκαπέντε χρόνια. Αυτό ακριβώς συνέβη με τον Βιμ Βέντερς και το “Wrong Move”, ύστερα από τις δημόσιες τοποθετήσεις της Ναστάζια Κίνσκι για μια σκηνή που γύρισε σε ηλικία μόλις 13 ετών.

ΣΧΕΤΙΚΑXoρέψτε γιατί χανόμαστε. Η Pina του Βιμ Βέντερς στον Δαναό

Η υπόθεση ξεκίνησε να φουντώνει ξανά πριν από λίγες εβδομάδες, όταν η Κίνσκι μίλησε στη Süddeutsche Zeitung και αποκάλυψε ότι προσπαθεί εδώ και δεκαπέντε χρόνια να πείσει τον Βέντερς να παρέμβει στην ταινία. Το “Wrong Move”, γυρισμένο το 1975, αποτέλεσε το κινηματογραφικό ντεμπούτο της ηθοποιού. Η Κίνσκι υποδυόταν μια νεαρή ακροβάτισσα που δεν μιλά και εμφανιζόταν σε σκηνή γυμνόστηθη, ενώ ήταν μόλις 13 ετών κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων.

Μιλώντας στα Γερμανικά Βραβεία Κινηματογράφου την περασμένη Παρασκευή, ο σκηνοθέτης παραδέχθηκε ότι σήμερα δεν θα γύριζε τη σκηνή με τον ίδιο τρόπο. Παράλληλα, όμως, υποστήριξε ότι το “Wrong Move” είναι προϊόν της εποχής του και ότι η αναδρομική επεξεργασία τέτοιων έργων αποτελεί πολύ ευρύτερο ζήτημα που αφορά ολόκληρη τη βιομηχανία. Γερμανικά μέσα ενημέρωσης άσκησαν κριτική στον δημιουργό, ενώ ο σκηνοθέτης και ηθοποιός του “Babylon Berlin”, Γιούλιους Φέλντμαϊερ, δημοσίευσε ανοιχτή επιστολή στην οποία του έγραφε ξεκάθαρα: «Είναι αποκλειστικά δική σου ευθύνη να διορθώσεις την κατάσταση».

Μερικές ημέρες αργότερα ήρθε η ανατροπή. Ο Βέντερς ανακοίνωσε ότι το Ίδρυμα Βιμ Βέντερς, το μη κερδοσκοπικό ίδρυμα που κατέχει τα δικαιώματα της ταινίας, αποσύρει το “Wrong Move” από όλα τα σημερινά κανάλια διανομής. «Οι συνεργάτες μας στο streaming, την τηλεόραση και τη διανομή έχουν λάβει οδηγίες να μην καθιστούν πλέον την ταινία δημόσια προσβάσιμη», ανέφερε.

Η σημαντικότερη πλευρά της ανακοίνωσης, ωστόσο, ήταν η δημόσια συγγνώμη προς την Κίνσκι. «Ως το μοναδικό πρόσωπο που είχε ευθύνη τότε για το “Wrong Move” και βρίσκεται ακόμη εδώ, αναγνωρίζω ότι η Ναστάζια Κίνσκι θα έπρεπε να είχε προστατευθεί καλύτερα εκείνη την εποχή», δήλωσε. Και πρόσθεσε: «Γι’ αυτό σου ζητώ συγγνώμη, Ναστάζια, χωρίς επιφυλάξεις, χωρίς “αν” και χωρίς “αλλά”».

Η ίδια η Κίνσκι είχε υπάρξει εξίσου ξεκάθαρη στη δική της μαρτυρία. «Ήταν η πρώτη μου ταινία, ήταν ο πρώτος μου σκηνοθέτης και δεν με προστάτευσε. Παρότι στα 13 μου δεν γνώριζα πολλά πράγματα, ήξερα ότι αυτό δεν ήταν σωστό».Η 65χρονη Κίνσκι στο παρελθόν είχε πετύχει συμφωνία σχετικά με τη διανομή τηλεοπτικής ταινίας του Βόλφγκανγκ Πέτερσεν, σκηνοθέτη του “Das Boot”, στην οποία εμφανιζόταν γυμνή σε ηλικία 15 ετών. Σύμφωνα με τον δικηγόρο της, είχε βρεθεί συμβιβαστική λύση με το γερμανικό τηλεοπτικό δίκτυο NDR.

Η υπόθεση δείχνει επίσης πόσο έχει αλλάξει η συζήτηση γύρω από τα όρια της κινηματογραφικής ελευθερίας. Για δεκαετίες, τέτοιες σκηνές αντιμετωπίζονταν συχνά ως αναπόσπαστο κομμάτι μιας «άλλης εποχής». Σήμερα, όμως, η προσοχή έχει μετατοπιστεί από την καλλιτεχνική πρόθεση προς την προστασία των ανθρώπων που βρίσκονται μπροστά από την κάμερα. Και ίσως αυτό να εξηγεί γιατί η απόφαση του Βέντερς έχει τόσο μεγάλο συμβολικό βάρος.Στον κινηματογράφο, όπου όλοι συζητούν διαρκώς για το παρελθόν, τέτοιες παραδοχές εξακολουθούν να είναι σπανιότερες από όσο θα περίμενε κανείς.